
Bồ đề Đạo tràng, dưới
ngọn tháp Đại Giác
là những màu vàng của hoa vạn thọ
Chủ nhật 11-1-2009
Thật là một phước duyên khi chúng tôi được có mặt tại Bồ Đề Đạo Tràng trong
ngày lễ rằm lớn Monlam mừng năm mới. Chư tăng vân tập về dự lễ từ nhiều quốc gia với sự chủ trì
của đức Lạt
ma tái sanh Karmapa đời thứ 17,
ngài Gyalwang Karmapa.
Đứng trước nhà ngủ từ sáng sớm, khi đường đi
còn ướt và mờ mờ vì sương mù chưa tan, chúng tôi nhìn hàng ngàn chư tăng vai
đeo túi ở nhiều lứa tuổi từ nhiều quốc gia lũ lượt, nhanh nhẹn đi về hướng cội
bồ đề, nơi Đức Phật Thành Đạo. Có những chú tiểu còn nhỏ chạy lon ton trông
thật dễ
thương.

Quý thầy cùng chúng tôi cũng theo bước chân
của hàng ngàn vị sư hướng về phía Bồ đề Đạo tràng. Đường đi rất dơ và lầy lội.
Chúng tôi phải luôn luôn né tránh những vũng nước đọng. Hai bên đường những anh
Ấn Độ bắt đầu bày đồ lưu niệm ra để mời khách. Gần đến cổng chừng nào thì người
bán hàng rong càng đông chừng nấy. Kẻ thì bán dĩa DVD sự tích Đức Phật, các
buổi diễn thuyết của đức Đạt lai Lạt ma, ngài Karmapa đời thứ 17, phim Kundun,
vân vân… Trẻ em thì mời mua hình ảnh các thánh tích ở tứ động tâm vườn Lâm
tì ni, núi
Linh thứu sơn, Trà tỳ, nhiều nhất là cảnh tại Bồ đề Đạo tràng.
Trước khi bước vào Bồ đề Đạo tràng, chúng tôi
chụp hình lưu niệm trước biểu ngữ: Welcome to the land of Enlightenment -
Mahabodhi Mahavihara - A World Heritage site: Maintained and protected by Bodgaya Temple
Management
Committee.
Khi vào đến cổng chính, chúng tôi gởi giầy dép
lại cho người giữ rồi lên những bậc thang để vào tháp Đại Giác. Một cảnh tượng
rực rỡ hiện ra trước mắt tôi.
Dưới
ngọn tháp Đại Giác cao sừng sững là những màu sắc vàng đậm lợt của hoa vạn thọ được kết thành những chuỗi dài treo trên
những tháp nhỏ, hoặc trong những cái chung hoặc ly đặt dài dài trên hầu hết các tường cao hoặc thắp chung quanh khu
vực của Bồ đề Đạo tràng.
Chúng tôi đi vòng quanh ra phía sau tháp thì
thấy một rừng người mặc áo tu sĩ màu đỏ sậm, khoác y vàng trông thật trang
nghiêm như một cảnh giới khác biệt với trần gian. Trong lòng tôi cảm nhận một
sự xúc động nao nao an lạc.

Dấu tích những bước chân của Phật gần Kim Cang Tọa, nơi Đức Phật thành đạo
Chúng
tôi tiến gần đến Kim Cang Tọa, nơi Đức Phật đạt giác ngộ sau 49 ngày thiền định. Chung quanh nơi này
đã được rào lại để bảo vệ cây Bồ đề. Nhiều người đã đến nơi này từ sáng sớm để đảnh lễ và cúng dường
bông hoa, khăn trắng. Tôi tựa đầu vào hàng rào, lòng không ngăn được cảm xúc
mạnh mẽ khi cảm nghiệm được sự hiện diện và tình thương của Đức Phật. Nước mắt
tôi tràn dâng cũng như lần đầu khi đến nơi này cùng với phái đoàn quý thầy
Thích Viên Lý và thầy Thích Minh Tâm.
Tiếng đọc kinh rền vang cả một góc trời. Từ
tiếng loa phóng thanh phát ra là lời giảng của ngài Gyalwang
Karmapa đời thứ 17.

Lạt Mạ 17 Gyalwang Karmapa, thế danh là Ogyen
Trinley Dorje
Karmapa hay Cát
Mã Ba, Hạt Mã La, Hạt Mã Ba. Dịch nghĩa là Người hành theo Phật. Lãnh
tụ tinh thần của phái Cát mã Ca nhĩ cư (Karma-kagyu), và dòng truyền thừa các
vị tái sanh “Chu cô” (Tulku) lâu đời nhất của Phật giáo Tây Tạng. Như đã trình bày trước đây trong phần sơ lược
về Phật giáo Tây Tạng, truyền thống này tôn sùng những vị tái sanh, xem như
Phật hay Bồ tát sống, có tôn hiệu là Thánh đức (His Holiness).
Riêng dòng Chu cô
Karmapa đến nay có 17 lần tái sanh, kể từ thế kỷ 12. Từ thế kỷ
15, các vị tái sanh mang vương miện màu đen, hiện thân của đức Quán Thế Âm Bồ
tát (Avalokitesvara). Các vị là những bậc thiện trí thức lỗi lạc, và nhiệm vụ
quan trọng nhất là giữ gìn Kim cang thừa (Vajrayãna) được lưu hành.

Ngài Karmapa thứ 17
hiện nay còn trẻ và có những sự kiện tao ngộ rất kỳ bí. Sinh năm 1985 trong một
gia đình du mục tại Lhatok đông Tây Tạng, cậu bé Apo Gaga ra đời và lớn lên
trong những điềm lành. Năm 1992, chưa từng biết gì về Karmapa, cậu bỗng dưng
yêu cầu gia đình di chuyển đến một thung lũng, nơi đó đức Karmapa 16 đã ghi lại
trong di chúc cho các môn đệ đến tìm tái sanh của ngài. Đúng theo lời tiên tri
mô tả, các môn đệ đến tận nơi đón cậu bé, và đưa về tu viện Tolung Tsurphu vào
năm 1992, nhận lễ phong vị chính thức với sự chấp thuận của chánh quyền Trung
Quốc. Hơn 40.000 người đã đến tham dự và cầu nguyện trong lễ phong vị cho một
vị hóa sanh đầu tiên được Trung Quốc nhìn nhận.
Ngài Karmapa tu tập
rất tinh thông tại Tsurphu, nhưng đến năm 1999, nhận thức sự đàn áp của Trung
Quốc và do sự hữu ích của Tây Tạng, ngài bỏ nước ra đi. Cuộc bỏ trốn chế độ
được xếp đặt trước mấy tháng, ngài Karmapa giả vờ nhập thất rồi mặc quần áo
thường dân leo cửa sổ, cùng một vài tùy tùng, dùng đủ phương tiện xe cộ, ngựa,
máy bay, xe lửa, sau cùng ngài đến Ấn Độ trong sự ngạc nhiên của đức Đạt lai Lạt
ma. Từ đầu năm 2000 đến nay, ngài tu tập và hoằng hóa tại Dharamsala.

Trong thời pháp buổi
lễ Monlam ngày hôm đó, đức Karmapa yêu cầu Phật tử ăn chay, tránh sát sanh.
Ngài cho biết ngài ăn chay trường từ nhiều năm qua.

Lễ Monlam là lễ cầu
nguyện quan trọng nhất trong truyền thống Phật giáo Tây Tạng. Trong dịp lễ này,
họ cầu nguyện cho an bình và hài hòa trên thế giới và trong đời sống của họ.
Người Tây Tạng ăn mặc theo truyền thống với áo dài chupa, đi thăm viếng chúc
lành cho nhau. Họ tổ chức những lễ hội có ca hát, nhạc cụ theo Phật giáo, và có
cả các trò vui giải trí dân gian. Quan trọng nhất là các buổi cầu nguyện và
thuyết pháp của chư thánh tăng.
Chúng tôi đi vòng quanh khu vực trong vòng rào
để nhìn xem quang cảnh lễ Monlam. Các phái đoàn đến từ nhiều quốc gia và chi
nhánh Phật giáo, các phái đoàn báo chí, các nhà học giả, giáo sư hay sinh viên
mà phần nhiều là người Âu Châu ngồi theo từng khu vực riêng biệt. Chúng tôi thấy có những bản
đồ lớn được dựng lên có vẽ chỗ ngồi phân biệt cho từng phái đoàn. Những nơi xa
xa sân khấu nơi ngài Karmapa ngồi diễn thuyết có những tu sĩ, cư sĩ để những chiếc ván
bằng gỗ, cạnh bên là quần áo, đồ đạc,thức ăn, chứng tỏ họ đã chuẩn bị ở tại chỗ
nhiều ngày. Tôi nghe nói có người đã ở đây đọc kinh và thiền quán vài tuần hoặc
một tháng để tu tập, đọc kinh, quán chiếu và lạy hàng ngàn lạy để sám hối hoặc cầu nguyện.
Chúng tôi đi ra phía bên phải chân tháp Đại
Giác, nơi có tượng Quán Thế Âm Bồ tát để cầu nguyện. Theo quý thầy cho biết, những ai có ước nguyện gì đến đây cầu
nguyện đều thành tựu. Sau đó mọi người ngồi sát hàng rào nơi có bóng mát.
Khi anh Thạnh, người cùng đi hành hương nói
cho tôi nghe về ngài Karmapa, thì một phái đoàn được dẫn đầu bởi một số nhân viên an
ninh ăn mặc âu phục tề chỉnh đang đi hai bên để bảo vệ ngài tiến đến.
Tất cả chúng tôi liền ngưng nói chuyện, và đều bàng hoàng trước sự gặp gỡ
bất ngờ này, nhất là thấy được ánh mắt và nụ cười mỉm tươi trẻ dễ thương và
đầy từ bi của ngài Karmapa khi ngài nhìn về phía chúng tôi. Phái đoàn đi qua và hướng về phía cổng.
Tiếng đọc kinh của hàng ngàn chư tăng lại tiếp tục trỗi lên.

Hồ Rồng Mù Muchalinda
Chúng tôi cùng đi về hướng bên trái tháp Đại Giác đến hồ Rồng Mù Muchalinda. Nơi
này Đức Phật đã ngồi tham thiền bỗng trời đổ mưa. Mãng xà vương từ ổ chun ra,
quấn chung quanh Ngài bảy vòng và lấy đầu che cho Ðức Phật khỏi bị ướt.
Các em bé Ấn Độ khều khều chúng tôi, tay chỉ vào miệng xin tiền. Những
ông Ấn ốm khẳng khiu mời chúng tôi mua cá đựng trong những bọc nylon, tay chỉ
xuống hồ ý nói là thả phóng sinh. Chúng tôi lắc đầu, vì sau khi chúng tôi thả
xuống thì lại sẽ có người vớt lên bán.
Một số người Ấn còn trẻ giả vờ sinh viên xin
tiền đóng tiền học đã bị các ông lính giữ trật tự biết mặt, yêu cầu đi khỏi Bồ đề Đạo tràng.
Sau buổi ăn trưa tại một tiệm ăn Thái, quý
thầy Tây Tạng giúp chúng tôi đi phát chẩn tại văn phòng điều hành của Bổ đề Đạo tràng. Chúng tôi đến lúc 2
giờ trưa thì đã thấy mấy trăm người tràn vào sân và ngồi dài hai bên con đường
từ cổng vào đến văn phòng. Một xe lính dọn đường cho một xe hơi nhà chở vị sư và một chức
sắc vào. Xe bóp còi inh ỏi và nhân viên an ninh cầm roi
xua đuổi những người hành khất nghèo nàn rách rưới.


Buổi phát chẩn tại văn phòng điều hành của Bổ đề Đạo tràng
Trước khi đến đây tiến sĩ Thupten cho biết có
gần 1000 người và giúp chúng tôi đổi tiền xu ra sẵn. Thầy cho biết, theo lời đề
nghị của Ban điều hành thì chúng tôi chỉ nên phát 2 đồng xu, mỗi đồng xu trị
giá 5 rupi. Một đô la đổi được 50 rupi, vậy thì mỗi người chỉ được nhận 10 xu
tiền Mỹ. Bây giờ thấy đông quá, chúng tôi muốn đổi tiền để phát thêm, thì một nhân viên văn
phòng khuyên không nên cho nhiều, mà chỉ nên cho họ đủ để mua thức ăn ngày hôm
nay thôi. Nếu cho nhiều sẽ khuyến khích người đi ăn xin càng lúc càng đông.
Quý thầy Tây Tạng đứng nơi cổng để phát tiền.
Người nào lãnh tiền rồi phải đi ra. Nếu không có cổng chận lại thì họ sẽ trở
vào lãnh thêm lần thứ nhì. Người phát chẩn sẽ không biết được ai đã lãnh rồi vì
tất cả đều rách rưới, ốm yếu và đen đúa như nhau.

Quanh tháp Đại Giác tại Bồ Đề Đạo
Tràng được
trang hoàng hoa vạn thọ trong ngày lễ Monlam
mừng năm mới 2009

Sáng sớm quý sư đi bộ, Phật tử đi
xe lôi lũ lượt
hướng về Bồ Đề Đạo Tràng trong ngày lễ Monlam

Ngài Karmapa. Lãnh tụ tinh thần của phái Cát mã Ca nhĩ cư (Karma-kagyu), đến chủ trì lễ Monlam tại Bồ Đề
Đạo Tràng

Chư tăng vân tập về dự lễ Monlam từ nhiều quốc gia
với sự chủ trì của vị lạt ma tái sanh Karmapa đời thứ 17